Zmiana klimatu, zanieczyszczenie środowiska czy obecnie panująca pandemia COVID-19 to hasła, które zagościły w naszej świadomości i są wszechobecne na każdym etapie naszego życia. Wszystkie te czynniki spowodowały, że konsumenci coraz bardziej zaczynają troszczyć się o planetę oraz o swoje własne zdrowie. Stają się świadomi wpływu, jaki ich nawyki zakupowe wywierają na planetę. Oprócz szukania kosmetyków opartych na naturalnych składnikach zwracają bardzo dużą uwagę na to, jak powstaje produkt i w czym jest sprzedawany. Z tego powodu narodził się zupełnie nowy trend w branży kosmetycznej określany jako „Zero-Waste”.

 

Koncepcja 5R

Koncepcja „Zero-Waste” polega na minimalizacji wytwarzanych przez nas odpadów. Opiera się na 5 głównych sadach, określanych jako 5R:

-Refuse – zakłada świadomą odmowę wytwarzania odpadów, takich jak niepotrzebne opakowania.

-Reduce – polega na ograniczeniu tego co posiadamy lub czego nie potrzebujemy do minimum.

-Refuse – zakłada ponowne wykorzystanie użytych opakowań.

-Recycle – jego celem jest ograniczenie zużycia surowców naturalnych oraz zmniejszenie ilości odpadów

-Rot (Composting) – polega na kompostowaniu wszystkich produktów, które nie są spożywane, w celu wykorzystania ich jako wysokiej jakości nawozy naturalne.

Koncepcja 5R wymaga dołożenia wszelkich starań zarówno ze strony producenta jak i konsumenta nabywającego produkt. Rynek kosmetyczny co roku wytwarza góry plastikowych odpadów, które wywierają negatywny wpływ na środowisko naturalne. Z tego powodu potrzebne są konkretne działania i środki zaradcze, aby zminimalizować narastający problem.

 

Świadomość konsumentów

Obecnie 60% Polek uważa, że warto zapłacić więcej za etyczną markę kosmetyczną natomiast około 54% Brazylijczyków kupujących zielone produkty, chcieliby zminimalizować ilość wytwarzanych odpadów (Mintel, 2020). Dowodzi to temu, że konsumenci na całym świecie zwracają coraz większą uwagę na swój własny wpływ na planetę. „Lepiej poinformowani konsumenci nie będą już tolerować rażących odpadów, takich jak Wielka Pacyficzna Plama Śmieci, będąca bezpośrednią konsekwencją lat masowego nadużywania jednorazowych tworzyw sztucznych” – stwierdza Mintel. Ludzie domagają się konkretnej zmiany ze strony producentów produktów kosmetycznych. Chcą, aby firmy były bardziej odpowiedzialne za środowisko oraz za podejmowane działania. Samo zmniejszenie ilości opakowań już nie wystarcza, dlatego oczekuje się od producentów kosmetyków ambitniejszych przedsięwzięć i nieszablonowego myślenia na każdym etapie łańcucha dostaw kosmetyków.

 

Uregulowania prawne na świecie

Opakowania stanowią największy generator odpadów z tworzyw sztucznych. Nowe regulacje oraz działania podejmowane na całym świecie mają bezpośredni wpływ na opakowania produktów kosmetycznych i ich postrzeganie przez konsumentów. Działania takie mają na celu ograniczenie ilości odpadów (zwłaszcza odpadów tworzyw sztucznych) oraz zachęcanie ludzi do świadomego podejmowania decyzji przy wyborze swoich produktów. Egzekwowanie dyrektywy jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych (dyrektywa (UE) 2019/904 w sprawie ograniczenia wpływu niektórych produktów na środowisko) jest jednym z działań wdrażanych w Unii Europejskiej (UE). Nowe włoskie wymagania w zakresie etykietowania środowiskowego (dekret ustawodawczy nr 116 z 3 września 2020 r.) to kolejny przykład krajów podejmujących działania w zakresie odpadów z tworzyw sztucznych i problemu środowiskowego, jaki stanowią. W Kanadzie wdrożono krajową strategię (Canada Wide Strategy on Zero Plastic Waste). Jej celem jest wycofanie co najmniej 75% odpadów z tworzyw sztucznych z działań federalnych do 2030 roku. Kraj ten już wprowadził zakaz stosowania plastiku jednorazowego użytku (np. słomek, plastikowych toreb na zakupy, sztućców itp.).

 

Wpływ innowacji w kosmetyce na opakowania

Przemysł kosmetyczny, w odpowiedzi na presję wywieraną przez konsumentów oraz nowe przepisy, coraz częściej podejmuje działania mające na celu zmniejszenie ilości opakowań, do których należą stosowanie materiałów nadających się do recyklingu oraz opakowań wielokrotnego użytku. Korek oraz drewno stanowią materiały coraz częściej wykorzystywane w produktach kosmetycznych jako alternatywa dla plastiku. Ciekawym sposobem jest również produkowanie kosmetyków w formie stałej, do których zaliczyć można m.in. szampony oraz odżywki w kostce czy chociażby balsamy w sztyfcie. Dzięki takiej formie produkty charakteryzują się dłuższą datą trwałości oraz mogą być sprzedawane w ekologicznych opakowaniach. Wyliczono, że kostka stałego szamponu jest równoważna 2 butelkom „tradycyjnych” szamponów o pojemności 250 ml. Zastosowanie takiej innowacji pomaga ograniczyć zużycie wody oraz opakowań.

Jednym z przykładów innowacji w kosmetyce zgodnie z ideą trendu „Zero- Waste” jest marka Juni Cosmetics, która stworzyła linię wysokiej klasy szminek w kapsułkach, których tubki są wykonane w całości z aluminium, dzięki czemu w pełni nadają się do recyklingu. Cała tubka pomadki jest wykonana z aluminium, łącznie z zębatkami mechanizmu, co daje konsumentom możliwość recyklingu produktu bez konieczności jego demontażu. Certyfikowana wegańska pomadka zawiera wyłącznie organiczne składniki pochodzące ze zrównoważonych źródeł.

Kolejnym przykładem jest duńska firma Sprout World, która sprzedaje eyeliner, który pod koniec życia można posadzić w doniczce, a następnie podlać, aby zamienił się w kwiaty. Jest to możliwe dzięki kapsułce umieszczonej na końcu produktu, która zawiera nasiona.

 

COVID-19 a zrównoważony rozwój

Po około 2 latach pandemii, która wpłynęła na każdą gospodarkę na świecie, marki coraz częściej zastanawiają się, jak będzie wyglądało środowisko handlu detalicznego po COVID-19 i jak ten zmieniony krajobraz wpłynie na konsumentów. Duża liczba kupujących robi obecnie zakupy online, co generuje problem rekordowej ilości odpadów opakowaniowych i wysyłkowych. Mimo panującej sytuacji epidemiologicznej konsumenci nie zaniechali używania swoich ulubionych produktów kosmetycznych czy rutynowych zabiegów pielęgnacyjnych. Dokładnie 100% ankietowanych twierdzi, że podczas Covid-19 po raz pierwszy farbowali włosy w domu; 76% kupuje kosmetyki online; 56% eksperymentowało z nowymi markami i produktami do pielęgnacji skóry, a 44% z nowymi produktami do makijażu. Znaczenie zrównoważonego rozwoju również nie jest obojętne konsumentom. Są oni zaniepokojeni ilością opakowań, które otrzymali i wyrzucili w wyniku większej liczby zamówień online. Wielu z nich deklaruje, że są bardziej świadomi plastiku, który wyrzucają i chętniej poddają go recyklingowi. Coraz częściej poszukują marek kosmetycznych oferujących opakowania, które można ponownie napełnić czy kreatywnych sposobów na wielokrotne wykorzystanie zużytych butelek.

 

Podsumowanie

Nie ma najmniejszych wątpliwości, że idea „Zero-Waste” zmieni branżę kosmetyczną w ciągu najbliższych lat. Jest to związane z narastającym problemem klimatycznym oraz rosnącą świadomością konsumentów. „Zero-Waste” to nie tylko trend, to ruch społeczny biegnący w kierunku ratowania naszej planety. Marki kosmetyczne prędzej czy później będą musiały zmienić swoje podejście i podążać zgodnie z rodzącą się nową filozofią. „Jeśli marki nie zmienią swojego podejścia teraz, nie będą istnieć w przyszłości.” – stwierdza Mintel we wstępie do swojego nowego raportu Sub-Zero Waste’ 2019 Global Beauty and Personal Care Trend.